Organizacja, funkcjonowanie oraz reformy norweskiego systemu emerytalnego w świetle trendów demograficznych

Abstrakt

Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie zasad działania norweskiego systemu emerytalnego, w którym od 1 stycznia 2011 roku wdrażana jest reforma w zakresie nabywania i ustalania uprawnień emerytalnych oraz możliwości łączenia pracy z pobieraniem świadczeń w związku z wyzwaniami demograficznymi. Zjawisko starzenia się społeczeństwa (na skutek m.in. wydłużenia trwania życia i spadku liczby urodzeń), jak również procesy migracyjne stały się poważnym zagrożeniem dla publicznych systemów emerytalnych większości państw. Z tego względu, w większości krajów zdecydowano o przeprowadzeniu radykalnych reform w zakresie zabezpieczenia emerytalnego obywateli. W tym gronie znalazła się również Norwegia, mimo iż liberalna polityka imigracyjna, bardzo wysoki współczynnik dzietności, a przede wszystkim środki gromadzone w ramach państwowego funduszu emerytalnego wydają się chronić jej system emerytalny, a także stan finansów publicznych, przed załamaniem. Na wybór tematu wpływ miała rosnąca popularność Norwegii jako kierunku migracji zarobkowej oraz fakt znacznego skomplikowania norweskiego systemu emerytalnego, szczególnie w trwającym obecnie okresie przejściowym, w którym funkcjonują równolegle stare i nowe zasady. Praca powstała w oparciu o materiały pozyskane w oddziałach Norweskiego Urzędu Pracy i Spraw Społecznych (NAV)w Stavanger, dane statystyczne oraz analizy opracowane przez Norweski Urząd Statystyczny (SSB), jak również informacje publikowane przez NAV oraz Norweskie Ministerstwo Pracy i Spraw Socjalnych.