Przeciwdziałanie mobbingowi w organizacji na przykładzie wybranych krajów Unii Europejskiej – uwarunkowania prawne
Słowa kluczowe:
psychological harassment, legal regulations, Member States of the European UnionAbstrakt
W szeroko rozumianej gospodarce światowej, w której kapitał ludzki stanowi najważniejsze ogniwo każdej organizacji, mobbing w miejscu pracy staje się coraz większym problemem zarówno w krajach rozwiniętych, jak i rozwijających się, w tym w Polsce. W literaturze przedmiotu podkreśla się fakt, iż we wczesnym stadium mobbing najszybciej można rozpoznać w krajach z dobrze rozwiniętą kulturą organizacyjną; winnych zauważa się go dopiero wówczas, gdy przybierze on radykalne formy. Wynika to przede wszystkim z dostrzegania zjawiska z prawnego punktu widzenia. W tych krajach, gdzie pojęcie to weszło do ustawodawstwa najwcześniej, reakcja na mobbing jest szybsza. Ponieważ problematyka mobbingu w organizacji ma charakter wielopłaszczyznowy, publikacja niniejsza dotyczy tych aspektów, które wynikają z mocy prawa danego państwa. Na początku rozważań omówiono proces przyczynowo-skutkowy mobbingu, poczynając od jego definicji i krótkiej charakterystyki. Wymiar globalny zjawiska prezentuje skala jego występowania w wybranych krajach Unii Europejskiej. Przedstawiono prawne regulacje dotyczące metod walki z mobbingiem, w szczególności analizę rozwiązań organizacyjno-prawnych wewnątrz organizacji. Głównym celem artykułu jest znalezienie odpowiedzi na pytanie, jak powinno się rozwiązać problem mobbingu w polskich firmach. Podejmując próbę odpowiedzi, autorka bierze pod uwagę doświadczenia innych państw członkowskich oraz poglądy przedstawicieli różnorodnych dyscyplin naukowych dotyczące zapobiegania lub zrozumienia problemów mobbingowych w przedsiębiorstwach. W artykule dokonano przeglądu krajowej i zagranicznej literatury Źródłowej, pogłębiając tym samym wiedzę na temat zarządzania zasobami ludzkimi przez mobbing.
Downloads
Bibliografia
Bartkowiak G., 2009, Człowiek w pracy. Od stresu do sukcesu organizacji, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Bechowska-Gebhardt A., Stalewski T., 2004, Mobbing. Patologia zarządzania personelem, Difin, Warszawa.
Bury B., 2007, Uporczywość i długotrwałość zachowania jako elementy składowe prawnej definicji mobbingu, Monitor Prawa Pracy, nr 2.
CBOS, 2014, Centrum Badania Opinii Społecznej, Szykany i mobbing w miejscu pracy – Polska lipiec 2014, http://www.rynekpracy.pl/monitor_rynku_pracy_1.php/wpis.289 [dostęp: 07.03.2015].
Cewińska J., Wojtaszczyk K., 2007, Przeciwdziałanie dysfunkcjom i patologiom w miejscu pracy jako zadanie organizacji XXI wieku, [w:] Społeczne aspekty przeobrażeń organizacyjnych, red. A. Potocki, Difin, Warszawa.
Chakowski M., 2011, Mobbing. Aspekty prawno-organizacyjne, BRANTA, Bydgoszcz.
Chmal Z., 2005, Patologia kierowania ludźmi w czasie zmian systemowych, [w:] Dysfunkcje zarządzania zasobami ludzkimi, red. Z. Janowska, J. Cewińska, K. Wojtaszczyk, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Florek L., 2003, Europejskie prawo pracy, LexisNexis, Warszawa.
Janowska Z., 2002, Zarządzanie zasobami ludzkimi, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Laszczak M., 1999, Patologie w organizacji. Mechanizmy powstawania. Zwalczanie. Zapobieganie, Wydawnictwo Profesjonalnej Szkoły Biznesu, Kraków.
Lewicka D. (red.), 2014, Zapobieganie patologiom w organizacji. Rola funkcji personalnej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Marciniak J., 2008, Przeciwdziałanie mobbingowi w miejscu pracy. Poradnik dla pracodawcy, Wolters Kluwer Polska, Warszawa.
Matuszyński W., 2004, O źródłach i sposobach przezwyciężania mobbingu w organizacji, Referat wygłoszony na VIII Ogólnopolskiej Konferencji „Etyka w życiu gospodarczym”, zorganizowanej przez Salezjańską Wyższą Szkołę Ekonomii i Zarządzania w Łodzi, Łódź, 13 maja 2004 r., http://www.mobbing.most.org.pl/publikacja3.htm [dostęp: 07.03.2015].
NBOSH, 1993, National Board of Occupational Safety and Health, Ordinance AFS 1993:17 containing Provisions on measures against Victimization at Work, together with General Recommendations on the of the Provisions, Statute Book of The Swedish National Board of Occupational Safety and Health.
Raport, 2014, Raport z badania Szykany i mobbing w miejscu pracy – Polska lipiec 2014, http://www.rynek-pracy.pl/monitor.rynku.pracy1.php/wpis.289 [dostęp: 07.03.2015].
PE, 2001, Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 20 września 2001 r. w sprawie nękania w miejscu pracy, European Parliament resolution on harassment at the workplace, OJ C 77 E, 28.03.2002.
Rogoyski A., 2004, Jak walczyć z mobbingiem? – wyzwanie dla pracodawców, Monitor Prawa Pracy, nr 12.
Romer M.T., 2005, Mobbing i jego konsekwencje, Prawo Pracy, nr 12.
Szałkowski A., 2002, Problem mobbingu w stosunkach pracy, Praca i Zabezpieczenie Społeczne, nr 9.
Terelak J.F., 1999, Psychologia menedżera, Difin, Warszawa.
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, Dz. U. 1974, nr 24, poz. 141.
Zych M., 2007, Mobbing w polskim prawie pracy, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa.
Uniwersyteckie Czasopisma Naukowe
