Uniwersyteckie Czasopisma NaukoweNowe spojrzenie na czary: Płeć, głos i przemoc w powieści Philipa Parisa The Last Witch of Scotland
DOI:
https://doi.org/10.26881/bp.2025.4.09Słowa kluczowe:
Janet Horne, czary, feminizm, historiografia feministyczna, głos i ciszaAbstrakt
Celem niniejszego artykułu jest analiza powieści historycznej Philipa Parisa The Last Witch of Scotland (2023), która na nowo opowiada życie i śmierć Janet Horne, ostatniej osoby straconej za czary w Wielkiej Brytanii. Opierając się na teoriach feministycznych Silvii Federici, Mony Chollet i Julii Kristevy, artykuł sytuuje powieść w szerszym dyskursie na temat płci, głosu i wykluczenia społecznego w Szkocji na początku XVIII wieku. Autorka dowodzi, że poprzez pierwszoosobową narrację Aili Horne i pełen współczucia portret jej matki Janet, Paris przekształca archiwalną nieobecność w narracyjną obecność i oddaje głos tym, które zostały wcześniej uciszone.
Downloads
Bibliografia
Brooks, Libby (2022). “Nicola Sturgeon issues apology for ‘historical injustice’ of witch hunts”. The Guardian. Available at . Accessed 10.09.2025.
Chollet, Mona (2019). Czarownice: Niezwyciężona siła kobiet [Sorcières: La puissance invaincue des femmes]. Kraków: Wydawnictwo Karakter.
Federici, Silvia (2021). Caliban and the Witch: Women, the Body and Primitive Accumulation. London: Penguin Books.
Goodare, Julian (1998). “Women and the witch-hunt in Scotland”. Social History 23/3: 288–308. Available at <https://www.jstor.org/stable/4286516>. Accessed 05.10.2025.
Goodare, Julian, Lauren Martin, Joyce Miller, Louise Yeoman (eds.) (2003). The Survey of Scottish Witchcraft 1563–1736. Edinburgh: University of Edinburgh. Available at <https://witches.hca.ed.ac.uk/home/>. Accessed 10.09.2025.
Hook, Michael (2005). A History of the Royal Burgh of Dornoch. Dornoch: Historylinks Museum. Larner, Christina (1981). Enemies of God: The Witch-Hunt in Scotland. Baltimore, Md.: Johns Hopkins University Press.
Martin, Lauren (2002). “Witchcraft and family: What can witchcraft documents tell us about early modern Scottish family life?”. Scottish Tradition 27: 7–22.
McLachlan, Hugh V., J.K. Swales (1980). “Witchcraft and anti-feminism”. Scottish Journal of Sociology 4/2: 141–160.
Mitchison, Rosalind (1983). Lordship to Patronage, Scotland 1603–1745. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Munro, Alison (2004). A Brief History of Dornoch. Dornoch: Historylinks Museum.
Paris, Phillip (2023). The Last Witch of Scotland. Edinburgh: Black and White Publishing.
Sharpe, James (2002). “Witch-hunting and witch historiography: Some Anglo-Scottish comparisons”. In: Julian Goodare (ed.). The Scottish Witch-Hunt in Context. Manchester: Manchester University Press, 185–189.
Historylinks Museum (n.d.). “The Witch’s Stone”. Information sheet no. 10.
Wormald, Jenny (1991). Court, Kirk, and Community: Scotland, 1470–1625. Edinburgh: Edinburgh University Press.
