The light of faith. The motif of the sun and its Christian connotations in the poetry of Krystyna Saryusz-Zaleska
DOI:
https://doi.org/10.26881/jsr.2021.16.08Keywords:
Krystyna Saryusz-Zaleska, Young Poland, Christian religion, sun, symbolsAbstract
The paper discusses the way the motif of the sun functions in the poetry of Krystyna Saryusz-Zaleska (1874–1945). Basing upon the poetry of the author from the Young Poland epoch, we are dealing neither with a simple identification of the sun with divine power, nor with a permanent assignment of it to one of the divine figures (God, Christ, Mary). Not every instance of invoking the sun is associated with a lyrical emanation of divinity; and not always when the when the poet uses solar accents, the metaphysical context is exclusive or even dominant. There are many examples of solar universalism in Saryusz-Zaleska’s poetry, when the sun becomes a symbol of life, when it co-creates spectacular landscapes (sea, mountain), when it allows for the demonstration of the beauty of the Italian or Dalmatian landscape in proper lighting. At the same time, however, there is no mention of a permanent secularization of this motif, because, after all, religious accents are very often connected with the sun.
Downloads
References
Bajda J. (2010), „Poeci – to są słów malarze…”. Typy relacji między słowem a obrazem w książkach poetyckich okresu Młodej Polski, Wrocław.
Biblia Tysiąclecia. Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, https://biblia.deon.pl.
Biedermann H. (2003), Leksykon symboli, przeł. J. Rubinowicz, Warszawa. Dogondke D. (2014), Interpretacja mesjańska wyrażenia „słońce sprawiedliwości” (Ml 3,20), „Verbum Vitae” nr 26.
Eliade M. (1966), Traktat o historii religii, przeł. J. Wierusz-Kowalski, Warszawa.
Forstner D. (1990), Świat symboliki chrześcijańskiej, przeł. W. Zakrzewska i in., Warszawa.
Gutowski W. (2001), Z próżni nieba ku religii życia. Motywy chrześcijańskie w literaturze Młodej Polski, Kraków.
Jakiel E. (2010), W służbie katechezy: teksty literackie w periodykach religijnych 1890–1918 w kontekście Młodej Polski, Gdańsk.
Jakiel E. (2016), Motta biblijne w poezji Krystyny Saryusz-Zaleskiej, „Język – Szkoła – Religia” t. 11, nr 1.
Kopaliński W. (1985), Słownik mitów i tradycji kultury, Warszawa.
Kurkiewicz M. (2008), „A teraz czas, by uspokoić ducha…” – Krystyny Saryusz-Zaleskiej poszukiwania Boga (o cyklu „Refleksyjne”), w: Poszukiwanie świadectw. Szkice o problematyce religijnej w literaturze II połowy XIX i początku XX wieku, red. J.A. Malik, Lublin.
Kwiatkowski J. (1977), Od katastrofizmu solarnego do synów słońca, w: Młodopolski świat wyobraźni. Studia i eseje, red. M. Podraza-Kwiatkowska, Kraków.
Lubas R. (1975), Motywy słońca w poezji „nieawangardowej” Krakowa lat międzywojennych, „Rocz. Nauk-Dydakt. Pr. Hist. Lit. WSP Kraków”, z. 6 (56).
Lurker M. (1994), Przesłanie symboli w mitach, kulturach i religiach, przeł. R. Wojnakowski, Kraków.
Podraza-Kwiatkowska M. (1994), Symbolizm i symbolika w poezji Młodej Polski, Kraków.
[Sar-Zal] Saryusz-Zaleska K. (1901), Pejzaże: Pustowarnia i Kraków, Kraków.
[Sar-Zal] Saryusz-Zaleska K. (1910), Poezye, Kraków.
Sawicka J. (2005), Symbolika solarna w średniowiecznej poezji liturgicznej, „Pamiętnik Literacki” nr 2.
Słownik biblijny, https://biblia.wiara.pl/slownik/67ea4.Slownik-biblijny/slowo/SLONCE#SLONCE.
Śpiewnik kościelny (1838), red. M.M. Mioduszewski, Kraków, https://pl.wikisource.org/wiki/Śpiewnik_kościelny /Matko_niebieskiego_Pana.
Academic Scientific Journals