Uniwersyteckie Czasopisma NaukoweTendencje w preferencjach polskich konsumentów dotyczące platform VoD
Słowa kluczowe:
branża medialna, branża rozrywkowa, platformy streamingowe, platformy VoD, preferencje konsumentówAbstrakt
Cyfryzacja konsumpcji stanowi jeden z kluczowych trendów współczesnego rynku, którego wpływ wyraźnie zaznacza się w zmieniającej się branży medialnej i rozrywkowej. Widzowie stopniowo odchodzą od tradycyjnych mediów analogowych, takich jak telewizja, na rzecz nowoczesnych rozwiązań – przede wszystkim platform VoD. Celem opracowania było zbadanie zmieniających się tendencji w preferencjach polskich konsumentów dotyczących korzystania z platform VoD. Badanie koncentrowało się na identyfikacji kluczowych czynników wpływających na wybór konkretnych platform VoD. W badaniu udział wzięło 237 respondentów, a zastosowaną metodą badawczą był kwestionariusz CSAQ udostępniony za pośrednictwem formularza Google. Badanie miało wymiar jakościowy. Odpowiedzi przedstawiono w formie zagregowanej. W artykule omówiono pojęcie preferencji konsumenta oraz zidentyfikowano czynniki determinujące rozwój rynku platform VoD. Na podstawie przeglądu literatury przedmiotu oraz wyników badań własnych zaprezentowano zmieniające się tendencje w preferencjach polskich użytkowników korzystających z platform VoD. Wskazano zarówno uwarunkowania rozwojowe rynku VoD, jak i determinanty decyzji o wykupieniu subskrypcji. Analiza preferencji konsumentów odgrywa kluczową rolę w rozwoju organizacji działających w branży medialnej. Zrozumienie czynników wpływających na wybory polskich użytkowników platform VoD może stanowić cenne źródło informacji dla przedsiębiorstw funkcjonujących w branży rozrywkowej, wspierając proces podejmowania decyzji strategicznych oraz budowania przewagi konkurencyjnej. Ograniczeniem badań jest niereprezentatywna próba badawcza, która nie pozwala na stawianie ogólnych wniosków.
Downloads
Bibliografia
Adamczak M., Industry Divide: The Interdependence of Traditional Cinematic Distribution and VOD in Poland [w:] Digital Peripheries: The Online Circulation of Audiovisual Content from the Small Market Perspective, red. P. Szczepanik, P. Zahradka, J. Macek, P. Stepan, Springer Series in Media Industries. Springer, Cham 2020, s. 145–157, https://doi.org/10.1007/978-3-030-44850-9_8.
Antonowicz M., Gonsior T., Współczesne zakupy w obliczu nowoczesnych technologii e-biznesowych, „Przedsiębiorczość i Zarządzanie” 2017, nr 18(4), s. 213–226.
Azza Abdel-Azim M.A., New Era of TV-Watching Behavior: Binge Watching and its Psychological Effects, „Media Watch” 2017, nr 8(2), s. 192–207, http://dx.doi.org/10.15655/mw/2017/v8i2/49006.
Brown D., Wojny biznesowe, Wydawnictwo SQN, Krakow 2021.
Cebula M., Drabina-Rożewicz A., Perchla-Włosik A., Kolejny przypadek dystynkcji? Oglądanie telewizji a przestrzeń społeczna w Polsce, „Studia Socjologiczne” 2023, nr 4(251), s. 145–175. https://doi.org/10.24425/sts.2023.148178.
Chmielewska A., Sarna N., VOD in Poland. Market dynamics and development directions, „Social Communication” 2023, nr 24(1), s. 96–110, https://doi.org/10.57656/sc-2023-0008.
Dłużewska E., Netflix na wojnie, „Gazeta Wyborcza” 2020, nr 301, s. 18–20.
Europejski i krajowy rynek audiowizualnych usług medialnych na żądanie (VoD). Modele biznesu i przychodów, red. Departament Strategii Biura KRRiT, A. Ogrodowczyk, K. Twardowska, L. Żebrowska, M. Borkowska, K. Kościński, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, Warszawa 2021.
Gogołek W., Komunikacja sieciowa. Uwarunkowania, kategorie i paradoksy, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2010.
Gomez-Uribe C.A., Hunt N., The Netflix Recommender System: Algorithms, Business Value and Innovation, „ACM Transactions on Management Information Systems” 2015, nr 6(4), s. 1–19, https://doi.org/https://doi.org/10.1145/2843948.
Grece C., Tran J.-A., SVOD Usage in the European Union –2024 data, „European Audiovisual Observatory” 2025. Pobrano z lokalizacji https://rm.coe.int/svod-usage-in-the-eu-2024-data-july-2025-c-grece-j-a-tran-/1680b69b5f (dostęp: 1.12.2025).
Jarota M., Preferencje w wyborze metod gromadzenia i analizy danych studentów kierunków pedagogicznych–refleksja na przykładzie studentów Uniwersytetu Łódzkiego, „Parezja. Forum Młodych Pedagogów Przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN” 2022, nr 18(2), s. 77–93, https://doi.org/10.15290/parezja.2022.18.08.
Jenner M., Binge-watching: Video-on-demand, quality TV and mainstreaming fandom. „International Journal of Cultural Studies” 2017, nr 20(3), s. 304–320, https://doi.org/10.1177/13678779156064.
Jędrzejewski S., Kultura udomowiona a nowe technologie, „Roczniki Nauk Społecznych” 2021, nr 49(1), s. 51–72. https://doi.org/10.18290/rns21491.4.
Kaczorowska-Spychalska D., Social media jako rudyment marketingu Human To Human, „Przedsiębiorczość i Zarządzanie” 2017, nr 18(4), s. 347–365.
Kinal J., Metody, miejsca odbioru i rytuały towarzyszące percepcji treści telewizji tradycyjnej i WebTV wśród licealistów zamieszkujących województwo podkarpackie, „Zeszyty Prasoznawcze” 2021, t. 64, nr 1(245), s. 39–50, https://doi.org/10.4467/22996362PZ.21.003.13031.
Kowalik S., Zachowania Konsumenckie – Teoria Preferencji – Reklama, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1994, nr 56(2), s. 97–111.
Loewe I., Typologia dyskursu telewizyjnego, „Mediolingwistyka” 2017, nr 4(19), s. 43–48.
Lotz A.D., Evolution or revolution? Television in transformation, „Critical Studies in Television The International Journal of Television Studies” 2018, nr 13(4), s. 491–494, https://doi.org/10.1177/174960201879675.
Lotz A., Netflix and Streaming Video: The Business of Subscriber-Funded Video on Demand, Polity Press, Cambridge 2022.
Mącik R., Osobista innowacyjność w dziedzinie technologii informacyjnych a wirtualizacja zachowań konsumenta, „Marketing i Rynek” 2014, nr 11, s. 392–403.
McQuail D., Teoria komunikowania masowego, przeł. M. Bucholc, A. Szulżycka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
Oleszkowicz M., Wideo na żądanie, czyli jak telewizje walczą o widza w sieci, „Państwo i Społeczeństwo” 2015, nr 15(1), s. 139–156.
Piątkowski M.J., Misztal J., The impact of digitalization on society in the context of public services in Poland, „Studies of the Industrial Geography Commission of the Polish Geographical Society” 2022, nr 36(4), s. 148–164, https://doi.org/10.24917/20801653.364.10.
Piórecka K.M., „#Zostańwdomu przed ekranem. Rynek płatnych serwisów VOD w kontekście pandemii wywołanej wirusem SARS-CoV-2”, „Dyskurs & Dialog” 2020, nr 2(4), s. 137–155. https://doi.org/10.5281/zenodo.4337435.
Szkudlarek-Śmiechowicz E., Telewizja: polityka i rozrywka. O współczesnych dyskursach telewizyjnych, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2022.
Леве И., Typologia dyskursu telewizyjnego, „Медиалингвистика” 2017, nr 4(19), s. 43–48.
Sztąberek M., Platforma strumieniowa Netflix–domena VOD czy nowa forma telewizji jakościowej? Historia i sposoby dystrybucji, „Panoptikum” 2018, nr 20(27), s. 10–32, https://doi.org/10.26881/pan.2018.20.01.
Walesiak M., Bąk A., Conjoint analysis w badaniach marketingowych, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej, Wrocław 2000.
Wawer M., Programowanie w telewizji linearnej i nielinearnej. Jak zmienia się rola ramówki? [w:] Komunikowanie w procesie zmian, red. W. Świerczyńska-Głownia, A. Hess, M. Nowina Konopka, Instytut Dziennikarstwa, Mediów i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2021.
Wierzchoń A., Działania marketingowe na przykładzie platformy internetowej YouTube, „Consensus. Studenckie Zeszyty Naukowe” 2022, nr 23, s. 153–171.
Winiarczyk P.S., Różnice pokoleniowe w praktykach odbioru platform streamingowych, „Mediatization Studies” 2022, nr 6, s. 49–70, https://doi.org/10.17951/ms.2022.6.49-70.
Zawiślińska I., Chmielewska A., Kondrat M., Asymetria informacji na rynku telewizyjnym, „Nauki Ekonomiczne” 2023, nr 38, s. 77–93, https://doi.org/10.19251/ne/2023.38(5).
Zdunek R., Instagram jako przestrzeń komunikacyjna dla twórców filmowych i młodych widzów: analiza porównawcza profili najpopularniejszych płatnych serwisów VOD w Polsce, „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia De Cultura” 2020, nr 12(4), s. 122–136, https://doi.org/10.24917/20837275.12.4.10.
Zieliński A., O perspektywach rozwoju sieciowych usług telewizyjnych, „Telekomunikacja i Techniki Informacyjne” 2015, nr 1–2, s. 33–43.
