Uniwersyteckie Czasopisma NaukoweKobiety na łamach „Dziennika Bałtyckiego” w latach 1945–1956. Między propagandą emancypacji a komunikacją kulturową
Słowa kluczowe:
literatura, prasa, emancypacja, komunikacja kulturowa, „Dziennik Bałtycki”Abstrakt
W artykule dokonano analizy sposobu kreowania wizerunku kobiety w prasie okresu stalinizmu. Pokazano, że oficjalny dyskurs przedstawiał kobiety w krajach socjalistycznych jako w pełni wyzwolone, równouprawnione i świadome politycznie, wskazując jednocześnie kobiety radzieckie jako wzór emancypacji. Równolegle budowano skrajnie negatywny obraz sytuacji kobiet w krajach kapitalistycznych, akcentując ich rzekomy wyzysk ekonomiczny, brak ochrony macierzyństwa oraz ograniczony dostęp do edukacji. Jednocześnie artykuł zwraca uwagę na to, że mimo deklarowanego równouprawnienia w przestrzeni publicznej i medialnej utrzymywała się wyraźna dominacja mężczyzn – zarówno w strukturach władzy, jak i w redakcjach prasowych oraz w sferze symbolicznej. Emancypacja była przedstawiana w granicach wyznaczonych przez ideologię państwową. Artykuł dowodzi, że czarno-biały schemat przeciwstawiający socjalizm kapitalizmowi służył celom propagandowym i maskował rzeczywiste nierówności płciowe obecne w systemie.
Downloads
Bibliografia
Fidelis M., Kobiety, komunizm i industrializacja w powojennej Polsce, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2015.
Fleszarowa S., Jeden dzień kobiety, „Dziennik Bałtycki” 1953, nr 58, s. 8.
Giedroyć Z., Socjalizm wyzwala kobietę, „Dziennik Bałtycki” 1950, nr 64, s. 7.
J.W., Piekło kobiet w krajach kapitalistycznych. „Dziennik Bałtycki”1955, nr 133, s. 2.
Kłuszczyńska D., Kobiety pracują we wszystkich zawodach. „Dziennik Bałtycki” 1951, nr 83, s. 5.
Laskowska J., Literatura i życie literackie na łamach „Dziennika Bałtyckiego” w latach 1945–1956, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2024.
Pepliński W., Stan i potrzeby badań nad historią prasy pomorskiej, „Kwartalnik Historii Prasy Polskiej” 1987, nr 4, s. 23–39.
Prasa gdańska na przestrzeni wieków, red. J. Andrzejewski, Wydawnictwo Marpress, Gdańsk 1999.
Słomkowska A., Prasa w PRL. Szkice historyczne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1980.
„Dziennik Bałtycki”, numery z lat 1945–1956 (Bałtycka Biblioteka Cyfrowa).
