Dorastanie w doświadczeniu migracji. Tożsamość i poczucie przynależności w prozie Janice Kulyk Keefer na przykładzie "Honey and Ashes"

Autor

  • Amelia Ćwikła Uniwersytet Wrocławski

DOI:

https://doi.org/10.26881/ae.2025.22.05

Słowa kluczowe:

Tożsamość etniczna, hybrydyczność kulturowa, różnicowanie (othering), akulturacja, diaspora ukraińsko-kanadyjska, migracja, dzieciństwo i młodość

Abstrakt

W ostatnich latach obserwuje się rosnące zainteresowanie środowiska akademickiego problematyką migracji, szczególnie w kontekście kształtowania się tożsamości dzieci i młodzieży, co znajduje odzwierciedlenie w licznych tekstach kultury skierowanych zarówno do najmłodszych odbiorców, jak i dorosłych. Doświadczenie migracji przypadające na okres intensywnego rozwoju i dojrzewania zmienia niemalże każdy aspekt dotychczasowego życia młodych osób. Niniejszy artykuł opiera się na interdyscyplinarnym ujęciu odwołującym się do teorii akulturacji, tożsamości oraz hybrydyczności kulturowej, w celu zbadania wpływu migracji na proces kształtowania się tożsamości i poczucia przynależności w dzieciństwie i okresie dorastania, ze szczególnym uwzględnieniem doświadczeń osób pochodzenia ukraińsko-kanadyjskiego. Na przykładzie biograficznej narracji Janice Kulyk Keefer pt. Honey and Ashes analiza unaocznia presję, z jaką borykają się migranci pierwszego pokolenia starający się zachować dziedzictwo kulturowe kraju pochodzenia, jednocześnie próbujący dostosowywać się do norm i oczekiwań, jakie stawia przed nimi społeczeństwo państwa przyjmującego. Koncentrując się na interpretacji utworu, autorka artykułu wykazuje, że pisarstwo biograficzne umożliwia uchwycenie procesów formowania się tożsamości w mikroskali, podkreśla tym samym znaczenie codziennych doświadczeń dla kształtowania poczucia przynależności. Analiza omawia również kwestię mechanizmów, poprzez które grupa dominująca przeistacza cechy etniczne mniejszości w wyznaczniki odrębności, co bezpośrednio przekłada się na doświadczenie wyobcowania społecznego. Celem artykułu jest wykazanie, że hybrydyczność tożsamości migrantów wiąże się przede wszystkim z koniecznością mierzenia się z licznymi trudnościami w procesie budowania nowego domu, jak również poczucia własnej wartości. Artykuł ukazuje, że kształtowanie się tożsamości u jednostek z doświadczeniem migracji jest procesem złożonym, który determinowany jest nie tylko przez indywidualne doświadczenia, lecz także (o ile nie w szczególności) przez relacje rodzinne, kontekst społeczny oraz systemowe formy wykluczenia obecne w kraju osiedlenia.

Downloads

Download data is not yet available.

Bibliografia

Andrade A.S., Roca J.S., Pérez S.R., 2023, Children’s Emotional and Behavioral Response Following a Migration: A Scoping Review, “Journal of Migration and Health”, vol. 7, article 100176, https://doi.org/10.1016/j.jmh.2023.100176.

Berry J.W., Phinney J., Sam D., Vedder P.H., 2010, Immigrant Youth: Acculturation, Identity, and Adaptation, [in:] Allemann-Ghionda C. et al. (eds.), Migration, Identität, Sprache und Bildungserfolg, Weinheim: Beltz, p. 17–43.

Birman D., Addae D., 2015, Acculturation, [in:] Suárez-Orozco C., Abo-Zena M.M., Marks A.K. (eds.), Transitions: The Development of Children of Immigrants, New York: New York University Press, p. 122–141.

Burtseva M., 2017, The Specifics of Post-War Canadian Immigration Policy (1945–1957), “Historia i Polityka”, no. 22 (29), p. 69–86.

Drewniak D., 2014, Forgetful Recollections: Images of Central and Eastern Europe in Canadian Literature, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.

Erikson E.H., 1968, Identity: Youth and Crisis, New York: W.W. Norton.

Forchuk Skrypuch M., 2010, Stolen Child, Toronto: Scholastic Canada.

Goldstone G., 2024, Waltraut, Victoria: Heritage House.

Jendrzey K., Schwittek J., Michułka D., Świetlicki M., 2024, Children’s and Young Adult Literature as a Space for Reflection on Migration: An Introduction to Thematic and Narrative Perspectives, “Filoteknos”, vol. 14, p. 11–49.

Kulyk Keefer J., 1998, Honey and Ashes: A Story of Family, New York: Harper Collins.

Kulyk Keefer J., 2016, Language Lessons, [in:] Grekul L., Ledohowski L. (eds.), Unbound: Ukrainian Canadians Writing Home, Toronto: University of Toronto Press, p. 21–40.

Ledohowski L., 2007, Becoming a Hyphen: Diasporic Identity in Ukrainian Canadian Literature, “Canadian Ethnic Studies”, vol. 39, no. 1–2, p. 107–127.

Moslund S.P., 2025, Cultural Hybridity and Migration. From Extraordinary States of In-Betweenness to Everyday Phenomenon, [in:] Adair G., Fasselt R., McLaughlin C. (eds.), The Routledge Handbook of Migration and Language, New York: Routledge, p. 23–34.

Schwalbe M., Godwin S., Holden D., Schrock D., Thompson S., Wolkomir M., 2000, Generic Processes in the Reproduction of Inequality, “Social Forces”, vol. 79, no. 2, p. 419–452.

Schwartz S.J., Unger J.B., Zamboanga B.L., Szapocznik J., 2010, Rethinking the Concept of Acculturation, “American Psychologist”, vol. 65, no. 4, p. 237–251.

Semenova D., 2024, Old Home, New Home, Common Home: War-Induced Internal Displacement and Mental Maps of Ukraine in Ukrainian Children’s Literature since 2014, “Filoteknos”, vol. 14, p. 109–126.

Staszak J.F., 2020, Other/Otherness, [in:] Kobayashi A. (ed.), International Encyclopedia of Human Geography, Amsterdam: Elsevier, p. 25–31.

Suchacka W., 2019, Za Hranetsiu – Beyond the Border: Constructions of Identities in Ukrainian‐Canadian Literature, Augsburg: Wißner.

Suchacka W., Lutz H. (eds.), 2023, Land Deep in Time: The Ukrainian Canadian Imagination, Göttingen: V&R unipress.

Świetlicki M., 2023, Next-Generation Memory and Ukrainian Canadian Children’s Historical Fiction: The Seeds of Memory, New York: Routledge.

Opublikowane

2025-12-05

Jak cytować

Ćwikła, A. (2025). Dorastanie w doświadczeniu migracji. Tożsamość i poczucie przynależności w prozie Janice Kulyk Keefer na przykładzie "Honey and Ashes". Ars Educandi, 22, 71–86. https://doi.org/10.26881/ae.2025.22.05