Demokracja jako praktyka codziennego życia w przedszkolu. Z doświadczeń nauczycielek

  • Katarzyna Gawlicz Dolnośląska Szkoła Wyższa we Wrocławiu
Słowa kluczowe: demokracja w przedszkolu, demokracja codzienna, konstrukcje dziecka i nauczycielki, decyzyjność dzieci, instrumentalizowanie demokracji

Abstrakt

The aim of this article is to explore the practical meaning of John Dewey’s claim that democracy has to be continuously recreated, by applying it to the preschool context. It takes its starting point in the notion of everyday democracy and, drawing on interviews with teachers who attempt to work democratically, points to the main challenges that arise in the course of this process. They include the need to constantly redefine the key concepts of freedom and equality, to confront and reconstruct the notions of the child and the teacher, and to avoid the risk of an instrumental use of seemingly democratic practice as classroom management technology.

Bibliografia

Antoszewski A., Herbut R. (1998) (red.), Leksykon politologii. Wrocław, Atla 2.

Bentley T. (2005), Everyday Democracy. Why We Get the Politicians We Deserve. London, Demos.

Biesta G. (2006), Beyond Learning. Boulder – London, Paradigm Publishers.

Bogdanowiczowa Z. i in. (1930), Instrukcja w sprawie zakładania przedszkoli. Warszawa, Związek Pracy Obywatelskiej Kobiet.

Dahlberg G. i in. (2013), Poza dyskursem jakości w instytucjach wczesnej edukacji i opieki: języki oceny. Wrocław, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.

Davies B. (2014), Listening to Children. Milton Park and New York, Routledge.

Dewey J. (1988) Creative Democracy – The Task Before Us. W: J.A. Boydston (red.), John Dewey. The Later Works, 1925–1953 (Vol. 14). Carbondale and Edwardsville, Southern Illinois University Press.

Edwards C. i in. (1998), Introduction: Background and Starting Points. W: C. Edwards i in. (red.), The Hundred Languages of Children. Wyd. 2. Santa Barbrara, Calif, Ablex Publishing.

Falkiewicz-Szult M. (2007), Przemoc symboliczna w przedszkolu. Kraków, Oficyna Wydawnicza Impuls.

Gawlicz K. (2014), Dziecko jako obywatel? Analiza podstawy programowej i wybranych programów wychowania przedszkolnego. W: K. Gawlicz i in. (red.), Demokracja i edukacja. Dylematy, diagnozy, doświadczenia. Wrocław, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.

George S. (2009), Too young for respect? Realising respect for young children in their everyday environments: A cross-cultural analysis. „Working Paper”, 54. The Hague, Bernard van Leer Foundation.

Gobel C., Leininger J. (2011), Democracy. W: G.T. Kurian (red.), The Encyclopedia of Political Science. Washington, DC, CQ Press.

Helm J.H., Katz L.G. (2003), Mali badacze: metoda projektu w edukacji elementarnej. Warszawa, CODN.

Korczak J. (2012), Prawo dziecka do szacunku. Warszawa, Rzecznik Praw Dziecka.

Korczak J. (2013), Jak kochać dziecko. Internat – Kolonie letnie – Dom Sierot. Warszawa, Rzecznik Praw Dziecka.

Kwieciński Z. (2014), Edukacja wobec różnicy i inkluzji. „Kultura i Edukacja”, 2 (102).

Levin B. (1998), The Educational Requirement for Democracy. „Curriculum Inquiry”, 28 (1).

Maj A. (2011), Emergent curriculum i progettazione – elastyczne planowanie w edukacji elementarnej. W: J. Bonar, A. Buła (red.), Poznać – Zrozumieć – Doświadczyć. Teoretyczne podstawy praktycznego kształcenia nauczycieli wczesnej edukacji. Kraków, Oficyna Wydawnicza Impuls.

Malaguzzi L. (1998). History, Ideas, and Basic Philosophy. W: C. Edwards i in. (red.), The Hundred Languages of Children. Wyd. 2. Santa Barbrara, Calif, Ablex Publishing.

Moss P. (2007), Bringing politics into the nursery: Early childhood education as a democratic practice. „Working Paper”, 43. The Hagu,: Bernard van Leer Foundation.

Rinaldi C. (2006), In Dialogue with Reggio Emilia. Listening, Researching and Learning. London and New York, Routledge.

Zwiernik J. (1996), Alternatywa w edukacji przedszkolnej. Studium teoretyczno-empiryczne. Wrocław, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.

Opublikowane
2016-09-29
Jak cytować
Gawlicz, K. (2016). Demokracja jako praktyka codziennego życia w przedszkolu. Z doświadczeń nauczycielek. Problemy Wczesnej Edukacji, 35(4), 28-38. Pobrano z https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/pwe/article/view/775