Right to Appeal in Civil Procedure
DOI:
https://doi.org/10.26881/gsp.2023.1.05Keywords:
right to judicial review of a court decision, appeal, civil procedureAbstract
The Constitution of the Republic of Poland guarantees the parties that court proceedings shall be at least two-instance (art. 176 section 1). This not only imposes an obligation on the legislator to create a hierarchical system of justice but also guarantees the parties the right to appeal to a court of second instance against an unfavourable decision of the court of first instance. Since art. 176 section 1 of the Constitution does not allow any exceptions to the principle of two-instance proceedings, it was unconstitutional for the ordinary legislator to introduce any legal solutions leading to the exclusion of a party’s right to appeal a first-instance court decision falling within the scope of art. 167 section 1 of the Constitution. There is no doubt that in the current legal state, there is no direct exclusion of a party’s right to appeal. Thus, any ruling of the court of first instance is subject to an appeal to the court of second instance (art. 367 § 1 of the Code of Civil Procedure, art. 518 sentence 2 of the Code of Civil Procedure). The analysis focused on a number of other legal solutions which, at least theoretically, may have a deterrent effect on a party to lodge an appeal (indirect filters), such as: limitation of charges for lodging an appeal, financial sanctions for abuse of the right to lodge an appeal, determination of requirements as to the form and deadline for lodging an appeal, or the fee for an appeal. The analysis shows that the two-instance requirement in this respect is fulfilled in principle in its entirety. There might be only some reservations raised about the rigid establishment of a time limit for filing an appeal in complex cases.
Downloads
References
Błaszczak Ł., Czy jest możliwe zastosowanie sankcji w postaci odrzucenia lub zwrotu apelacji wniesionej w warunkach nadużycia prawa procesowego?, „Palestra” 2022, z. 1.
Bladowski B., Środki odwoławcze w postępowaniu cywilnym, Warszawa 2008.
Broniewicz W., Marciniak A., Kunicki I., Postępowanie cywilne w zarysie, Warszawa 2020.
Cieślak S., Formalizm w postępowaniu cywilnym, Warszawa 2008.
Cytowski T., Procesowe nadużycie prawa, PS 2005, nr 5.
Drozdowicz K., Czy uchylenie art. 370 KPC przyspieszy rozpoznanie spraw przed sądem I Instancji?, MoP 2019, nr 4.
Ereciński T., Apelacja i kasacja w procesie cywilnym /według ustawy z 1 marca 1996 r./, Warszawa 1996.
Ereciński T., Apelacja w postępowaniu cywilnym, Warszawa 2020.
Grzegorczyk P., Dopuszczalność i kształt apelacji w postępowaniu cywilnym – perspektywy przyszłej regulacji z uwzględnieniem standardów konstytucyjnych i międzynarodowych [w:] Postępowanie rozpoznawcze w przyszłym Kodeksie postępowania cywilnego, red. K. Markiewicz, A. Torbus, Warszawa 2014.
Kłos M., Kodeks postępowania cywilnego, t. 2, Komentarz. Art. 205–424, red. A. Marciniak, Warszawa 2019.
Łazarska A., Zaufanie jako kategoria prawa w procesie cywilnym, PPC 2011, nr 2.
Manowska M., Apelacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz i orzecznictwo, Warszawa 2016.
Manowska M., Apelacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz. Orzecznictwo, LEX 2022, komentarz do art. 505 k.p.c.
Michalska M., Rozstrzygnięcia sądu kasacyjnego, Kraków 2004.
Michalska-Marciniak M., Wniesienie apelacji do sądu drugiej instancji (art. 369 § 3 k.p.c.), PPC 2012, nr 1.
Michalska-Marciniak M., Zasada instancyjności w postępowaniu cywilnym, Warszawa 2013.
Michalska-Marciniak M., Formy ograniczenia dostępu do sądu wyższego w sprawach cywilnych (analiza modelu teoretycznego) [w:] Aequitas sequitur legem. Księga jubileuszowa z okazji 75. urodzin profesora Andrzeja Zielińskiego, red. K. Flaga-Gieruszyńska, G. Jędrejek, Warszawa 2014.
Michalska-Marciniak M., Apelacja w procesie cywilnym (uwagi de lege ferenda) [w:] Postępowanie rozpoznawcze w przyszłym Kodeksie postępowania cywilnego, red. K. Markiewicz, A. Torbus, Warszawa 2014.
Michalska-Marciniak M., Zasady zaskarżania orzeczeń [w:] Wokół problematyki środków zaskarżenia w postępowaniu cywilnym, red. M. Michalska-Marciniak, Warszawa 2015.
Michalska-Marciniak M., Kodeks postępowania cywilnego. Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Dochodzenie roszczeń w postępowaniu grupowym. Przepisy przejściowe. Komentarz do zmian, t. 1, red. T. Zembrzuski, Warszawa 2020, LEX/el., komentarz do art. 369.
Obrębski R., Nadużycie uprawnień procesowych w zakresie środków zaskarżenia w postępowaniu cywilnym [w:] Nadużycie prawa procesowego cywilnego, red. P. Grzegorczyk, M. Walasik, F. Zedler, Warszawa 2019.
Oklejak A., Apelacja w procesie cywilnym, Kraków 2022.
Obrębskim R., Nadużycie uprawnień procesowych w zakresie środków procesowych w postępowaniu cywilnym [w:] Nadużycie prawa procesowego cywilnego, red. P. Grzegorczyk, M. Walasik, F. Zedler, Warszawa 2019.
Osajda K., Nadużycie prawa w procesie cywilnym, PS 2005, nr 5.
Piasecki K., Nadużycie praw procesowych przez strony, „Palestra” 1960, z. 11.
Plebanek G., Nadużycie praw procesowych w postępowaniu cywilnym, Warszawa 2012.
Wiśniewski T., Apelacja i kasacja. Nowe środki odwoławcze w postępowaniu cywilnym, Warszawa 1996.
Wójcik M., Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz do wybranych przepisów nowelizacji z 2019, LEX/el., komentarz do art. 367 k.p.c.
Zembrzuski T., Dokąd zmierza apelacja w postępowaniu cywilnym, PS 2019, nr 7–8.
Academic Scientific Journals
