ANALIZA PORÓWNAWCZA ZASOBÓW BEZPOŚREDNICH INWESTYCJI ZAGRANICZNYCH W POLSCE I CZECHACH
DOI:
https://doi.org/10.26881/wg.2026.1.01Słowa kluczowe:
napływ kapitału zagranicznego, bezpośrednie inwestycje zagraniczne, kapitał zagraniczny w Polsce, kapitał zagraniczny w CzechachAbstrakt
Cel. Według danych UNCTAD, wśród krajów Grupy Wyszehradzkiej wartość zasobów bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ) per capita w 2024 r. kształtowała się następująco (w USD): w Polsce 8800, na Słowacji 11 200, na Węgrzech 12 400, w Czechach 20 242. Powstaje pytanie, dlaczego inwestorzy kierują do Czech względnie dużą wartość kapitału wytwórczego w porównaniu z Polską. Celem opracowania jest porównanie BIZ w Polsce i w Czechach oraz poszukiwanie czynników różnicujących wartość zasobów BIZ per capita w obu krajach.
Metoda. W opracowaniu wykorzystano metodę analityczno-opisową do analizy procesów inwestycyjnych oraz metodę porównawczą w celu oceny wartości oraz porównania struktury branżowej i geograficznej zasobów BIZ w Polsce i w Czechach.
Wyniki. O wyższych zasobach BIZ per capita w Czechach mogą decydować:
- Wyższa wartość zasobów BIZ w Czechosłowacji przed okresem transformacji rynkowej obu gospodarek.
- Relatywnie wyższe zasoby BIZ w Czechach pochodzące z Niemiec, Szwajcarii, Włoch, Japonii, Korei Południowej oraz z gospodarek sąsiedzkich innych niż Niemcy.
- Kapitał pozyskany przez Czechy od międzynarodowych inwestorów prywatnych lokujących fundusze na rynkach energii oraz nieruchomości.
- Inwestycje w czeskim przemyśle samochodowym, branży zarządzania nieruchomościami, ubezpieczeniach, reasekuracji oraz funduszach emerytalnych.
- Wyższa pozycja Czech w rankingach międzynarodowych jeśli chodzi o efektywność władz, efektywność biznesu, ochronę praw własności oraz skuteczność sądownictwa.
Downloads
Bibliografia
Budnikowski A. (2021), Ekonomia międzynarodowa, Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
Carbaugh R.J. (2011), Global Economics. 13th Edition, South-Western Cengage Learning.
Caves R.E., Frankel J.A., Jones R.W. (2007), World Trade and Payments. An Introduction. Tenth Edition, Pearson Addison Wesley.
Cieślik A. (1996). FDI in Central Europe’s Transition: Early Results, Warsaw University Faculty of Economic Sciences Economic Discussion Paper 28, Warsaw.
Cieślik A. (2018). Determinanty bezpośrednich inwestycji zagranicznych z krajów pozaeuropejskich w Polsce, Prace naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, nr 523, s. 95-104.
Cieślik A. (2019). Determinants of foreign direct investment from EU-15 Countries in Poland. Central European Economic Journal, 6 (53), s. 39-52.
Cygler M., Folfas P., Przeździecka E., Wilczopolski R. (2024). Zagraniczne inwestycje bezpośrednie w Polsce, Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.
Drabek Z. (1993). Foreign investments in Czechoslovakia. Proposals for Fine-Tuning Measures of Policy Reform. Eastern European Economics, vol. 31, no. 4, Taylor & Francis, Ltd.
Dunning, J.H. (1992). Multinational Enterprises and the Global Economy. Workingham: Addison-Wesley.
Helpman E. (1984). A simple theory of trade with multinational corporations, Journal of Political Economy, 92 (3), s. 451-471.
Helpman E., Krugman P. (1985). Market structure and Foreign Trade: Increasing Returns, Imperfect Competition and the International Economy, MIT Press, Cambridge M.A.
Jaworek M., Karaszewski W. (2020). Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w Polsce (od okresu PRL do współczesności). Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Kang, T.S., Kim, K. (2019). Push vs. Pull Factors of Capital Flows Revisited: A Cross-country Analysis. KIEP Research Paper. Working paper 19-01.
Koepke, R. (2015). What Drives Capital Flows to Emerging Markets? IIF Working Paper. (75887).
Krugman P., 1983, The ‘New Theories’ of International Trade and Multinational Enterprise. W: Audretsch D.B., Kindleberger Ch.P. (red.), The Multinational Corporation in the 1980s, MIT Press, Cambridge MA.
Lansbury M., Pain N., Smidkova K. (1996). Foreign direct investments in Central Europe since 1990: An econometric study, National Institute Economic Review, 156 (1), s. 104-113.
Markusen J.R. (1984). Multinationals, multi-plant economies and the gains from trade, Journal of International Economics, 16 (3-4), s. 205-226.
Przeździecka E., Wilczopolski R. (2025). Międzynarodowe przepływy kapitału. W: W. Pasierbek i K. Wach (red.), Ekonomia międzynarodowa. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie.
[www 1] https://www.heritage.org/index/pages/all-country-scores
[www 3] https://orbis.bvdinfo.com/version-20250619-3-0/Orbis/1/Companies/Search?
[www 4] https://unctadstat.unctad.org/datacentre/dataviewer/US.FdiFlowsStock
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Współczesna Gospodarka

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Uniwersyteckie Czasopisma Naukowe
