Uniwersyteckie Czasopisma NaukoweOkaleczone parabole − fragmentaryczna twórczość Franza Kafki
DOI:
https://doi.org/10.26881/sgg.2025.52.03Słowa kluczowe:
utwór fragmentaryczny, teoria genologii, przypowieść, całość i szczegół, motyw wieży BabelAbstrakt
Niedokończone utwory Kafki, w przeciwieństwie do niekompletnych dzieł romantyzmu, są fragmentami z koncepcyjnego punktu widzenia, eksperymentującymi z przerywaniem i cezurą. Na podstawie przypowieści Herb miasta, napisanej w Pradze we wrześniu 1920 r., pokazano, w jaki sposób fragmentaryczność przejawia się jako problem strukturalny i figura myślowa, a także jak problem dopełnienia utworu zostaje przeniesiony z zewnątrz do wewnątrz. Stawiamy tezę, że Kafka pisze „fragmenty-symulacje” (Dieter Burdorf), które – w centrum kryzysu literackiego modernizmu – swoim tematem czynią własne luki i puste przestrzenie.
Downloads
Bibliografia
Adorno, Theodor W. (1994): Teoria estetyczna, przekł. Krystyna Krzemieniowa, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Alt, Peter-André (2005): Franz Kafka. Der ewige Sohn. Eine Biographie, München: C.H. Beck.
Arystoteles (1887): Poetyka, Kraków: Anczyc i Spółka.
Benet, Juan (1994): Der Turmbau zu Babel. Essay, Frankfurt a. M.: Suhrkamp.
Bishop, Tom (1981): A Conversation with Alain Robbe-Grillet. W: Lawrence D. Kritzman (red.), Fragments. Incompletion and Discontinuity, New York: New York Literary Forum.
Buck, Theo (1996): Das Weltbild der Moderne im Spiegel der Parabel Das Stadtwappen von Franz Kafka. W: Friedrich W. Block (red.), Verstehen wir uns? Zur gegenseitigen Einschätzung von Literatur und Wissenschaft. Anselm Maler zum 60. Geburtstag, Frankfurt a. M. i. in.: Lang, 22, 29.
Burdorf, Dieter (2020): Zerbrechlichkeit. Über Fragmente in der Literatur, Göttingen: Wallstein-Verlag.
Demetz, Peter (1994): Prag und Babylon. Zu Kafkas Das Stadtwappen. W: Kurt Krolop, Hans Dieter Zimmermann (red.), Kafka und Prag, Berlin/New York: de Gruyter.
Görner, Rüdiger (2018): Unterwegs zu einer Poetik des Unvollendeten. W: Hanna Delf von Wolzogen, Christine Hehle (red.), Formen ins Offene. Zur Produktivität des Unvollendeten, Berlin/Boston: de Gruyter.
Kafka, Franz (1989): Ameryka, przekł. Juliusz Kydryński, Warszawa: Czytelnik.
Kafka, Franz (1993): Dzienniki 1910–1923, t. 2, Warszawa: Puls.
Kafka, Franz (1976): Gesammelte Werke. Taschenbuchausgabe in sieben Bänden, Bd. 6, Max Brod (red.), Frankfurt am Main: Fischer Taschenbuch-Verl.
Kafka, Franz (2012): Listy do rodziny, przyjaciół, wydawców, przekł. Roman Karst i Alfred Kowalkowski, red. Robert Urbański, Anna Urbańska, Warszawa: Wydawnictwo W.A.B.
Kafka, Franz (1961): Nowele i miniatury, przekł. Roman Karst i Alfred Kowalkowski, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Kafka, Franz (2022): Prozy utajone, wybór, przekład, posłowie Łukasz Musiał, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Kafka, Franz (2018): Wybór prozy, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Ladendorf, Heinz (1965): Kafka und die Kunstgeschichte II. W: Wallraf-Richartz-Jahrbuch, 25.
Neumann, Gerhard (1993): Franz Kafka. W: Gunter E. Grimm, Frank Rainer Marx (red.), Deutsche Dichter. Leben und Werk deutschsprachiger Autoren vom Mittelalter bis zur Gegenwart, Stuttgart: Reclam, 626–636.
Nietzsche, Friedrich (2004): Przypadek Wagnera, Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Musil, Robert (2002): Człowiek bez właściwości, t. 1, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Schlegel, Friedrich (1958): Athenäums-Fragment 22. W: Ernst Behler (red.), Kritische Friedrich-Schlegel-Ausgabe, Bd. 2, München: Schöningh.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Copyright by Instytut Filologii Germańskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
