Dziecięce rozumienie cyberprzestrzeni i zagrożeń z nią związanych

  • Janina Uszyńska-Jarmoc Uniwersytet w Białymstoku
  • Adam Naruszewicz Uniwersytet w Białymstoku
Słowa kluczowe: Internet, cyberprzestrzeń, potoczne koncepcje świata, uczeń-cyfrowy tubylec, edukacja wczesnoszkolna

Abstrakt

The focus study concentrated on the research of 1) children’s perception of the essential features of cyberspace, 2) children’s understanding of its content and structure, i.e. its specific architecture, or “furnishing”, and tools utilized by it, 3) children’s perception of the determinants of their cognitive and social functioning in cyberspace, 4) children’s degree of awareness of the areas of risks and potential threats resulting from exploration of cyberspace. Qualitative research (focus interview) was carried out in five groups of three-year elementary school students (N = 15) from the urban environment. Results of the study may inspire design of educational programs, but owing to the small size of the group studied, they may not be used as a basis for drawing more general conclusions.

Bibliografia

Andrzejewska A., Bednarek J., Ćmiel S. (2013), Człowiek w świecie rzeczywistym i wirtualnym. Wybrane patologie społeczno-wychowawcze w cyberprzestrzeni. Józefów, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Gospodarki Euroregionalnej.

Batorski D. (2017), Dzieci z sieci: dostęp i korzystanie z Internetu przez dzieci w wieku przedszkolnym. W: J. Pyżalski (red.), Małe dzieci w świecie technologii informacyjno-komunikacyjnych: pomiędzy utopijnymi szansami a przesadzonymi zagrożeniami. Łódź, Wydawnictwo Eter.

Baynes K. (1994), Designerly play. Leicestershire, Loughborough University.

Bąk A. (2015), Korzystanie z urządzeń mobilnych przez małe dzieci w Polsce: wyniki badania ilościowego. Warszawa, Fundacja Dzieci Niczyje.

Bruner J.S. (1978), Poza dostarczone informacje: studia z psychologii poznawania. Warszawa, PWN.

Cackowska M. (2016), Potencjał edukacyjny i emancypacyjny książki obrazkowej w środowisku rodzinnym i przedszkolnym. „Problemy Wczesnej Edukacji”, 2.

Caplan S., Williams D., Yee N. (2009), Problematic Internet use and psycho-social well-being among MMO players. „Computers in Human Behavior”, 25 (6).

Dylak S. (2013), Architektura wiedzy w szkole. Warszawa, Difin.

Ehrlén K. (2009), Drawings as Representations of Children’s Conceptions. „International Journal of Science Education”, 31(1).

Gibson W. (1984), Neuromancer. New York, Ace Books.

Kańciak A. (2013), Bezpieczeństwo w cyberprzestrzeni oraz społeczeństwo informacyjne jako przedmiot analiz naukowych i debat publicznych. „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego”, 9 (5).

Klus-Stańska D. (2013), Cyfrowi tubylcy w szkole cyfrowych imigrantów, czyli awatar w świecie Ptysia i Balbinki. „Problemy Wczesnej Edukacji”, 4 (23).

Lachowicz-Tabaczek K. (2004), Potoczne koncepcje świata i natury ludzkiej: ich wpływ na poznanie i zachowanie. Gdańsk, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Lisek-Michalska J. (2012), Etyczne aspekty badań fokusowych z udziałem dzieci i młodzieży. „Acta Universitatis Lodziensis Folia Sociologica”, 42.

Majchrzyk J., Terelak F. (2011), Agresja wirtualna vs realna: poglądy i badania. Białystok, Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica.

Nęcka E., Orzechowski J., Szymura B. (2007), Psychologia poznawcza. Warszawa, PWN.

Özgür H. (2016), The relationship between Internet parenting styles and Internet usage of children and adolescents. „Computers in Human Behavior”, 60.

Palfrey J., Boyd D., Sacco D. (2010), Enhancing Child Safety and Online Technologies, Final Report of the Internet Safety Technical Task Force. North Carolina, Academic Press.

Phippen A. (2017), Children’s Online Behaviour and Safety. London, Palgrave Macmillan.

Plebańska M. (2017), Rola wykorzystania nowych technologii we współczesnych szkołach: rezultaty pierwszego etapu badań. „Kwartalnik Naukowy Uczelni Vistula”, 1 (51).

Prensky M. (2001), Digital Natives, Digital Immigrants Part 1. „On the Horizon”, 9 (5).

Pyżalski J. (2012), Agresja elektroniczna i cyberbullying jako nowe ryzykowne zachowania młodzieży. Kraków, Oficyna Wydawnicza Impuls.

Pyżalski J. (red.) (2017), Małe dzieci w świecie technologii informacyjno-komunikacyjnych: pomiędzy utopijnymi szansami a przesadzonymi zagrożeniami. Łódź, Wydawnictwo Eter.

Ramos-Soler I., López-Sánchez C., Torrecillas-Lacave T. (2018), Online risk perception in young people and its effects on digital behavior. „Media Education Research Journal – Comunicar”, 26 (56).

Siemieniecki B. (2012), Cyberprzestrzeń i edukacja. Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek.

Valcke M., Schellens T., Van Keer H., Gerarts M. (2007), Primary school children’s safe and unsafe use of the Internet at home and at school: An exploratory study. „Computers in Human Behavior”, 23 (6).

Wasilewski J. (2013), Zarys definicyjny cyberprzestrzeni. „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego”, 9 (5).

Wilson E.O. (2012), The social conquest of earth. New York, WW Norton & Company.

Opublikowane
2018-06-30
Jak cytować
Uszyńska-Jarmoc, J., & Naruszewicz, A. (2018). Dziecięce rozumienie cyberprzestrzeni i zagrożeń z nią związanych. Problemy Wczesnej Edukacji, 41(2), 48-59. https://doi.org/10.26881/pwe.2018.41.05