Tułacze i nomadzi. O twórczości Sigbjørna Skådena

  • Maria Sibińska Uniwersytet Gdański
Słowa kluczowe: ludy rdzenne Skandynawii, współczesna literatura saamska, podmiot nomadyczny, mit Żyda Wiecznego Tułacza, Sigbjørn Skåden

Abstrakt

This article focuses on nomadic aspect of the Saami writer Sigbjørn Skåden’s works. The nomadic nature of his literary projects is seen from the perspective of modernity rather than as a manifestation of ethnicity. The author of the article points out certain nomadic features of Skåden’s writings, such as the shifting perspectives on the subject and the world, the polyglot character of the world created, the transgression of boundaries (including the boundaries of literary fiction), and the adoption of different cultural realities. Also present in his works are elements of aggression, provocation and ethical ambiguity.

Bibliografia

Andersen, T.O. (2005). Markasamiske kombinasjonsnæringer: en undersøkelse på mikronivå 1860–1920. Praca magisterska. Tromsø: Universitetet i Tromsø, https://munin.uit.no/handle/10037/3599 (dostęp: 1.02.2017).

Arvola, Ø. (2011). Skåden var lesbisk kvinne på blogg. iTromso, http://www.itromso.no/kultur/article427827.ece (dostęp: 20.02.2017).

Biblioteksbladet. (1922). Biblioteks-notiser. Biblioteksbladet 7: 117, http://runeberg.org/biblblad/ 1922/0125.html (dostęp: 20.02.2017).

Bourriaud, N. (2012). Estetyka relacyjna. Tłum. Ł. Białkowski. Kraków: MOCAK.

Braidotti, R. (2009). Podmioty nomadyczne. Ucieleśnienie i różnica seksualna w feminizmie współczesnym. Tłum. A. Derra. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.

Dankertsen, A. (2014). Samisk artikulasjon: melankoli, tap og forsoning i en (nord)norsk hverdag. Praca doktorska. Bodø: Universitetet i Nordland.

Egeland, T. (2017). Møt nestlederkandidat Sigbjørn Skåden. Den norske Forfatterforeningen, http://www.forfatterforeningen.no/artikkel/mot-nestlederkandidat-sigbjorn-skaden#.WOdzcqKkLIU (dostęp: 1.04.2017).

Enge, M. (2011). Dagbokroman i bloggforkledning. Barnebokkrtikk, http://www.barnebokkritikk.no/modules.php?name=Reviews&rop=showcontent&id=828 (dostęp: 20.02.2017).

Gaski, H. (2004). Tiden er et skip som ikke kaster anker. Samiske ordtak. Karasjok: Cálliid Lágádus.

Hoem, K. (2014). Du må ikke sove. NRK, https://www.nrk.no/kultur/bok/vaker-over-den-som-sover-1.11744629 (dostęp: 22.02.2017).

Jalvi, P. (1915). Muottačalmit. Jyväskylä: Gummerus.

Jonsson, E. (2017). Sigbjørn Skåden. Versepolis, http://www.versopolis.com/poet/67/sigbjrnskden (dostęp: 20.02.2017).

Ihpil [Skåden, S.]. (2007). Láhppon mánáid bestejeaddji, http://ihpil.blogspot.no/2007/08/ (dostęp: 20.02.2017).

Ihpil [Skåden, S.]. (2008). Láhppon mánáid bestejeaddji. Evenskjer: Skániid girjie.

Ihpil [Skåden, S.]. (2010). De fortapte barns frelser. Evenskjer: Skániid girjie.

Kendzior, N. (2001). Med lavvu i transit. Krit.sirkelen 20: 43–44.

Larsen, A. (1912). Bæivve-Alggo. Kristiania: Grøndahl.

Lukkarari, R.M. (1986). Losses beaivegirji. Kautokeino: DAT.

Lundmark, B. (2016). Samepoeten Pedar Jalvis dikter berör fortfarande. LT, http://www.ltz.se/kultur/bocker/samepoeten-pedar-jalvis-dikter-beror-fortfarande (dostęp: 3.08.2017).

Matland, M. (2014). Dette har gitt han større lesekrets. iTromso, http://www.itromso.no/kultur/article10039181.ece (dostęp: 22.02.2017).

NOU 2007: 14. Samisk naturbruk og retts-situasjon fra Hedmark til Troms – Bakgrunnsmateriale for Samerettsutvalget. Oslo: Avgitt til Justis- og politidepartementet, https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/stmeld-nr-28-2007-2008-/id512814/sec3 (dostęp: 22.03.2017).

Sibińska, M. (2015). Krajobraz nomadyczny w Muittalus samid birra (1910) Johana Turiego. Prace Etnograficzne 43 (2): 141–154.

Sibińska, M. (2016). Saamskie teatry. Między lokalnością a obcością? Folia Scandinavica Posnaniensia 19 (1): 233–250.

Skåden, A. (2011). Beaivvážá mánák! Samiskopplæringa i Skånland fra 1987–1995, http://skuvla.info/skolehist/beaivvaza-tn.htm (dostęp: 1.02.2017).

Skåden, S. (2004). Skuovvadeddjiid gonagas. Evenskjer: Skániid girjie.

Skåden, S. (2007). Skomakernes konge. Evenskjer: Skániid girjie.

Skåden, S. (2009). Prekariáhta lávlla. Evenskjer: Skániid girjie.

Skåden, S. (2012). Samer. Oslo: Cappelen Damm.

Skåden, S. (2014). Våke over dem som sover. Oslo: Cappelen.

Skåden, S. (2017). Robienie własnego patentu = Making one’s own patent = Å lage en egen patent= Reidet iežas patentta. Tłum. pol. M. Sibińska i S. Lund; tłum. ang. i norw. S. Skåden. Gdańsk: Instytut Kultury Miejskiej.

St.meld. nr 28 (2007–2008). Arbeids- og sosialdepartementet, https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/stmeld-nr-28-2007-2008-/id512814/sec3 (dostęp: 20.02.2017).

Turi, J. (1910). Muittalus samid birra = En bog om lappernes liv. Stockholm: I distribution Nordiskabokhandeln.

Uvaag, P. (2015). Samisk multikunstner. Morgenbladet, 31 lipca 2015, https://morgenbladet.no/2015/07/samisk-multikunstner (dostęp: 20.02.2017).

Utsi, P. (1974). Giela giela. Uppsala: Almqvist & Wiksell.

Utsi, P. (1980). Giela gielain. Porjus: nakładem autora.

Utsi, P. (1992). Don čanat mu alccesat. Guovdageaidnu: DAT.

Valkeapää, N.-A. (1988). Beaivi, áhčážan. Guovdageaidnu: DAT.

Valkeapää, N.-A. (2001). Eanni, eannázan. Guovdageaidnu: DAT.

Vorren, Ø. i E. Manker. (1980). Lapończycy. Zarys historii kultury. Tłum. T.A. Malanowski. Warszawa: PIW.

Opublikowane
2017-12-17
Jak cytować
Sibińska, M. (2017). Tułacze i nomadzi. O twórczości Sigbjørna Skådena. Studia Scandinavica, (1 (21), 24-39. https://doi.org/10.26881/ss.2017.21.02
Dział
Literatura i język